Uroczyste podpisanie umowy na rozbudowę sieci pomiędzy Polkomtelem, operatorem sieci Plus, a Cellnex/Towerlink. Co na to ChatGPT?

Odbyła się uroczystość podpisania umowy pomiędzy Polkomtelem, operatorem sieci Plus, a Cellnex/Towerlink dotyczącej strategicznego projektu rozbudowy i modernizacji infrastruktury sieciowej Plusa. W wydarzeniu uczestniczył Krzysztof Gawkowski, Wicepremier i Minister Cyfryzacji. Umowę podpisali Piotr Żak, Prezes Zarządu Grupy Polsat Plus, Maciej Stec, Prezes Zarządu Polkomtel, Marco Patuano, Dyrektor Generalny Cellnex Telecom, oraz Nuno Carvalhosa, Prezes Zarządu Cellnex Poland. To jedna z największych inwestycji infrastrukturalnych w historii polskiej telekomunikacji.
Dzięki współpracy z Cellnex/Towerlink sieć Plusa zwiększy się o nawet 5 tysięcy nowych lokalizacji nadawczych, a dotychczasowa infrastruktura będzie całkowicie zmodernizowana. Plus będzie jedynym operatorem w Polsce oferującym 5G w czterech pasmach częstotliwości: 700, 2100, 2600 i 3600 MHz. Całość zostanie oparta na rozwiązaniach europejskich dostawców, Nokii i Ericssona, rozwijanych między innymi w polskich ośrodkach badawczo-rozwojowych. Dla klientów oznacza to jeszcze lepszy zasięg, większą pojemność sieci i wyższą jakość usług. To inwestycja, która stworzy solidne fundamenty pod dalszą cyfrową transformację polskich przedsiębiorstw i gospodarki.
źródło: informacja prasowa Plus

Poniżej obszerna odpowiedź ChatGPT na możliwości reakcji Plusa względem konkurencji:
Pytanie:
Na podstawie oceny aktualnych wyzwań w uplinku sieci Plus w paśmie 5G C-band, przygotuj szczegółowy plan wdrożenia strategii poprawy przepustowości uplinku do poziomu co najmniej 100 Mb/s na stacji do 2030 roku. Uwzględnij kluczowe działania takie jak optymalizację konfiguracji TDD, zwiększenie gęstości stacji, zastosowanie nowoczesnych technik MIMO oraz ulepszenia w architekturze sieci (backhaul, 5G SA/UL CA). Oceń potencjalne ryzyka i wymogi inwestycyjne.
Odpowiedź:
Plan wdrożenia strategii poprawy przepustowości uplinku 5G C-band w sieci Plus do 2030 r.
1. Cel strategiczny
Cel główny: osiągnięcie do końca 2030 r. średniej utrzymywalnej przepustowości uplinku ≥100 Mb/s na stację, przy jednoczesnym zwiększeniu dostępności wysokiego UL na poziomie użytkownika.

Rekomenduję przyjęcie trzech poziomów KPI:

Ostateczny KPI powinien być liczony oddzielnie dla: miasta, suburban, obszarów wiejskich, indoor oraz lokalizacji wysokiego ruchu. Nie należy wymagać 100 Mb/s z każdej wiejskiej stacji makro przy obecnej fizyce propagacji 3,5 GHz.

2. Punkt wyjścia – dlaczego potrzebna jest zmiana
W czerwcu 2026 r. Plus osiągał średnio 27,2 Mb/s uploadu w 5G, wobec 63,4 Mb/s w T-Mobile, 58,1 Mb/s w Orange i 53,3 Mb/s w Play. W I kwartale 2026 r. Plus miał około 19,9 Mb/s. Oznacza to, że do poziomu 100 Mb/s w doświadczeniu użytkownika potrzebny byłby wzrost około 3,7–5×, a więc sama optymalizacja parametrów radiowych nie wystarczy. Jednocześnie sytuacja infrastrukturalna Plusa zaczyna się zmieniać fundamentalnie. W lipcu 2026 r. 5G Plusa obejmowało blisko 28 mln mieszkańców, czyli około 75% populacji, a we wrześniu 2026 r. Plus ogłosił wraz z Cellnex/Towerlink program obejmujący do 5 tys. nowych lokalizacji oraz kompleksową modernizację istniejącej infrastruktury. Docelowa architektura ma obejmować 5G w pasmach 700, 2100, 2600 i 3600 MHz. To jest właściwy moment, aby potraktować uplink jako osobny program technologiczny, a nie jako efekt uboczny rozbudowy downloadu.
3. Docelowa architektura radiowa
3.1. 3600 MHz jako główna warstwa pojemności UL
Plus posiada ogólnopolską rezerwację 3400-3500 MHz, czyli 100 MHz widma C-band. To powinno być podstawowe pasmo wysokiej przepustowości. Dodatkowo Polkomtel posiada 50 MHz w paśmie 2570–2620 MHz TDD.
Docelowo należy przyjąć:
n78 3600 MHz 100 MHz → podstawowa warstwa pojemności
n41 2600 MHz TDD 50 MHz → warstwa uzupełniająca
FDD 1800/2100 MHz → warstwa wspierająca uplink i zasięg
700 MHz → warstwa pokryciowa/SUL
Takie podejście jest ważniejsze dla UL niż maksymalizowanie samej szerokości pasma 3600 MHz.
4. Etap I – optymalizacja TDD, 2026–2027
4.1. Zmiana priorytetu z DL-first na UL-aware
W wielu sieciach TDD naturalnym ustawieniem jest konfiguracja mocno DL-owa. Problem polega na tym, że zwiększenie udziału DL może ograniczyć zasoby dostępne dla uplinku. Dodatkowo uplink w 3,5 GHz jest ograniczony mocą nadajnika urządzenia i gorszym budżetem łącza niż downlink.

Dlatego należy wprowadzić trzy profile:
Profil A – standardowy
– około 70/30 DL/UL,
– dla typowych lokalizacji miejskich i suburban,
– podstawowy profil dla 3600 MHz.
Profil B – UL-heavy
– około 60/40 DL/UL,
– dla lokalizacji enterprise,
– stadionów,
– centrów miast,
– obszarów FWA,
– lokalizacji z dużym udziałem transmisji wideo.
Profil C – DL-heavy
– około 80/20 DL/UL,
– tylko w miejscach, gdzie dane telemetryczne potwierdzają zdecydowaną przewagę DL.
Nie rekomenduję wdrożenia agresywnego Dynamic TDD bez ograniczeń. W paśmie TDD nieskoordynowane profile mogą powodować cross-link interference, w którym DL jednej stacji zakłóca UL sąsiedniej stacji. Synchronizacja TDD między stacjami i operatorami jest zatem warunkiem koniecznym.

KPI 2027
+25–40% UL capacity na stacjach po optymalizacji TDD,
redukcja czasu wykorzystania UL na granicy przeciążenia,
poprawa SINR UL,
brak istotnego pogorszenia DL.

5. Etap II – Massive MIMO i anteny UL, 2026–2028
5.1. Modernizacja 3600 MHz
Nowe stacje C-band powinny być wyposażane standardowo w:
– 32T32R lub 64T64R Massive MIMO,
– beamforming,
– UL MU-MIMO,
– UL SU-MIMO,
– zaawansowane mechanizmy CSI/SRS,
– optymalizację wiązek dla użytkowników na krawędzi komórki,
– możliwie wysoką czułość odbiornika UL.
Nowoczesne radia 64T64R są obecnie projektowane specjalnie dla TDD mid-band i zapewniają zarówno poprawę pojemności, jak i zasięgu uplinku.
5.2. Modernizacja warstwy FDD
To bardzo ważny element strategii.
Nie należy próbować uzyskać całych 100 Mb/s wyłącznie z 3600 MHz.
Na najbardziej obciążonych stacjach należy zastosować:
– 4T8R/8Rx,
– FDD Massive MIMO na 1800/2100 MHz,
– lepsze anteny pasywne z wysoką efektywnością UL,
– eliminację PIM,
– optymalizację azymutu i tiltów.
Ericsson wskazuje, że nowoczesne rozwiązania Massive MIMO dla FDD mogą wielokrotnie zwiększać pojemność uplinku, a poprawa parametrów antenowych może dawać dodatkowy wzrost UL bez konieczności budowy nowej lokalizacji.
6. Etap III – UL Carrier Aggregation, 2027–2029
To powinien być najważniejszy technologiczny krok po optymalizacji TDD.
Docelowe konfiguracje:
Priorytet 1
n78 3600 + n1 2100
Priorytet 2
n78 3600 + FDD 1800
Priorytet 3
n78 3600 + n41 2600 TDD
Priorytet 4
n78 + FDD + SUL 700 MHz
Plus już wykorzystuje kombinację 2600 + 2100 5G oraz 1800 LTE w 5G Ultra, więc ma doświadczenie z agregacją wielu warstw radiowych. Technicznie UL CA jest bardzo obiecujące. W komercyjnym teście Ericsson/Elisa uzyskano 230 Mb/s UL przez połączenie 25 MHz FDD 2,6 GHz i 100 MHz TDD 3,5 GHz. W 2026 r. Ericsson i Optus osiągnęli 200 Mb/s UL na żywej sieci dzięki 2CC UL CA.

Kluczowa zasada
3600 MHz ma dostarczać pojemność, a FDD ma „dopompowywać” uplink.
Nie należy czekać z UL CA do pełnej migracji całej sieci do 5G SA. Funkcjonalność powinna być wdrażana stopniowo wraz z kompatybilnością urządzeń. 3GPP rozwija obecnie kolejne kombinacje NR CA/SUL, w tym Rel-19 oraz Rel-20 z obsługą SUL i urządzeń o wyższej mocy nadawczej.
7. Etap IV – 700 MHz jako „UL coverage layer”
Plus posiada 5 MHz parowanego pasma 700 MHz.
Nie należy traktować 700 MHz jako głównego źródła 100 Mb/s. Jego rolą powinno być:
– poprawienie UL na krawędzi komórki,
– poprawa indoor UL,
– odciążenie 3600 MHz,
– zapewnienie ciągłości połączenia,
– wsparcie SUL,
– poprawa jakości UL w terenach wiejskich.
SUL jest szczególnie interesujący, ponieważ pozwala wykorzystać niższe pasmo do uplinku przy zachowaniu wysokiej częstotliwości jako warstwy DL/pojemności. 3GPP rozwija obecnie kombinacje SUL dla SA i CA, a rozwiązania tego typu są wskazywane jako jeden z kluczowych sposobów przezwyciężania ograniczeń uplinku TDD.
8. Etap V – zagęszczenie sieci
Sama modernizacja radia nie wystarczy.
3,5 GHz ma gorszą propagację niż 700/800/900/1800 MHz, a uplink jest dodatkowo ograniczony mocą urządzenia. Dlatego należy zastosować uplink-driven densification.
Priorytet nowych lokalizacji
– centra miast,
– obszary wysokiego ruchu,
– lokalizacje FWA,
– obszary z dużym ruchem video upload,
– obiekty przemysłowe,
– centra logistyczne,
– dworce i lotniska,
– kampusy,
– obszary z dużą liczbą użytkowników indoor,
– „dziury UL” pomiędzy istniejącymi stacjami.
Ogłoszone przez Plus i Cellnex/Towerlink do 5 tys. nowych lokalizacji należy wykorzystać nie tylko do zwiększenia zasięgu, ale do zaprojektowania znacznie gęstszej warstwy C-band.
W praktyce każda nowa lokalizacja powinna otrzymać klasyfikację:
– UL-critical,
– DL-critical,
– coverage,
– balanced.
Około 40–50% nowych lokalizacji powinno być projektowanych przede wszystkim pod poprawę UL w obszarach wysokiego popytu.
9. Etap VI – 5G Standalone
5G SA powinno być wdrażane równolegle z modernizacją RAN, a nie dopiero na końcu programu. Plus ma już doświadczenie z testami 5G SA, Ericsson Radio System i Ericsson 5G Core. W testach operator wskazywał m.in. na większą pojemność, niższe opóźnienia i możliwość agregacji pasm.
Docelowa architektura
UE → 5G NR → gNB → CU/DU → 5G Core → edge/user plane → Internet/cloud
W 2027 r.:
– pilotaż SA,
– enterprise,
– FWA,
– wybrane miasta.
W 2028 r.:
–SA w głównych aglomeracjach,
– UL CA dla flagowych urządzeń.
W 2029 r.:
– SA jako podstawowa architektura dla nowych wdrożeń.
W 2030 r.:
– SA jako dominująca architektura dla usług wymagających wysokiego UL. 5G SA daje także podstawę do stosowania QoS, network slicing oraz bardziej zaawansowanego sterowania zasobami radiowymi.
10. Backhaul – warunek konieczny
Nie wolno modernizować RAN bez równoległej modernizacji transportu.
Dla stacji C-band należy przyjąć minimalnie:
– 10 Gb/s jako obecny poziom bazowy,
– 25 Gb/s dla stacji wysokiego ruchu,
– 100 Gb/s uplink transportowy dla hubów/agregatorów i najbardziej obciążonych lokalizacji.
Priorytetem powinien być światłowód.
Mikrofale należy pozostawić tam, gdzie:
– budowa światłowodu jest ekonomicznie nieuzasadniona,
– wymagane jest szybkie wdrożenie,
– występuje odpowiednia widoczność radiowa.
Projekt transportowy powinien uwzględniać również precyzyjną synchronizację PTP/Synchronous Ethernet dla TDD. Brak właściwej synchronizacji może bezpośrednio pogarszać UL przez interferencję między stacjami.

11. Harmonogram 2026-2030
2026 – „Baseline & Quick Wins”
Działania:
– audyt wszystkich stacji C-band,
– mapa SINR UL,
– mapa PIM,
– analiza wykorzystania UL/DL,
– identyfikacja 10–15% najgorszych stacji,
– optymalizacja TDD,
– synchronizacja,
– poprawa anten/tiltów,
– optymalizacja schedulerów,
– przygotowanie transportu 25/100 Gb/s,
– wybór 200–300 stacji pilotażowych.
Cel: +20-30% UL bez masowej budowy nowych lokalizacji.

2027 – „Radio Upgrade”
Działania:
– 32T32R/64T64R na C-band,
– modernizacja FDD 1800/2100,
– 4T8R/Massive MIMO,
– redukcja PIM,
– pierwsze SUL,
– rozpoczęcie UL CA,
– pierwsze nowe lokalizacje UL-driven.
Cel: 60–70 Mb/s/stację.

2028 – „SA + UL CA”
Działania:
– masowe wdrażanie 5G SA,
– n78+n1 UL CA,
– n78+n3/n1800,
– SUL 700,
– modernizacja transportu,
– edge UPF w największych aglomeracjach,
– automatyczna optymalizacja UL.
Cel: 75-85 Mb/s/stację.

2029 – „Scale”
Działania:
– dalsza densyfikacja,
– UL CA w większości urządzeń premium,
– zaawansowane MIMO,
– inter-site UL coordination,
– automatyczne sterowanie TDD,
– priorytety UL dla enterprise/FWA,
– pełne wykorzystanie nowych lokalizacji.
Cel: 90-100 Mb/s/stację.

2030 – „UL Leadership”
Działania:
– ≥90% stacji objętych KPI,
– ≥100 Mb/s średniej zagregowanej UL,
– SA jako podstawowa architektura dla nowych wdrożeń,
– UL CA jako standard dla urządzeń kompatybilnych,
– 700/1800/2100 jako warstwy wspierające,
– 3600 jako główna warstwa pojemności.
Cel strategiczny: Plus powinien być w stanie oferować 100 Mb/s UL nie jako laboratoryjny peak, lecz jako powtarzalną przepustowość sieciową w realnym obciążeniu.

12. Program KPI
Należy utworzyć osobny „UL Cockpit” dla zarządzania siecią.
KPI radiowe
– UL SINR,
– UL RSRP,
– PUSCH BLER,
– MCS,
– PRB utilization,
– rank/MIMO layers,
– UL retransmissions,
– UE transmit power,
– TDD UL duty cycle,
– PIM,
– interference level.
KPI transportowe
– backhaul utilization,
– packet loss,
– jitter,
– latency,
– congestion,
– synchronization accuracy.
KPI użytkownika
– median UL,
– P10 UL,
– P90 UL,
– 5G-only UL,
– SA UL,
– UL CA UL,
– indoor UL,
– cell-edge UL.
Najważniejsza zmiana zarządcza: nie optymalizować już wyłącznie średniej prędkości DL. Każda modernizacja stacji powinna mieć „UL business case”.

13. Szacunkowe wymogi inwestycyjne
Koszt dokładny wymaga przetargu operatorskiego, ponieważ zależy od zakresu modernizacji, istniejącej infrastruktury, kosztów energii, dzierżawy, światłowodu i cen RAN. Jako benchmark warto jednak zauważyć, że wcześniejszy program Cellnex związany z infrastrukturą Polkomtela przewidywał do około 600 mln EUR dodatkowego CAPEX do 2030 r. na rozwój BTS i modernizację RAN; obejmował on m.in. do 1500 nowych lokalizacji. Nie można tej wartości bezpośrednio przemnożyć przez obecne 5 tys. lokalizacji, ale pokazuje ona skalę kapitałochłonności aktywnej infrastruktury.
Rekomendowany orientacyjny budżet programu UL, ponad koszty już zakontraktowanej infrastruktury:

To jest planistyczny przedział inwestycyjny, a nie wycena ofertowa. Jeśli celem 100 Mb/s miałoby być objęcie niemal każdej lokalizacji, a nie 90% stacji w sieci miejskiej/suburban, należy założyć górny koniec przedziału lub jego przekroczenie.

14. Najważniejsze ryzyka
Ryzyko 1 – ograniczenie mocy UE
Największy problem 3600 MHz pozostaje po stronie terminala.
Mitigacja:
– UL CA,
– SUL,
– FDD UL,
– HPUE,
– densyfikacja,
– lepsze anteny.
3GPP rozwija już rozwiązania High Power UE dla CA/SUL w Release 20.
Ryzyko 2 – niewystarczające wsparcie terminali
UL CA może być technicznie dostępne w sieci, ale niedostępne w popularnych smartfonach.
Mitigacja: współpraca z Samsungiem, Apple, Qualcommem, MediaTekiem i producentami routerów; obowiązkowe testy CA przed komercyjnym wdrożeniem.

Ryzyko 3 – interferencja TDD
Zwiększanie udziału UL bez koordynacji może pogorszyć zarówno UL, jak i DL.
Mitigacja: wspólna synchronizacja, jednolite profile TDD, automatyczne wykrywanie cross-link interference.

Ryzyko 4 – wąskie gardło backhaul
Można uzyskać 150 Mb/s radiowo i nadal nie uzyskać odpowiedniej przepustowości użytkowej przez transport.
Mitigacja: zasada „transport-first”: żadna modernizacja C-band bez potwierdzonej przepustowości transportowej.

Ryzyko 5 – CAPEX
5000 nowych lokalizacji to ogromny program inwestycyjny.
Mitigacja: priorytetyzacja lokalizacji według UL traffic, zamiast równomiernego inwestowania w całym kraju.

Ryzyko 6 – wzrost ruchu UL
Lepszy UL sam generuje popyt: livestreaming, cloud backup, AI, XR, FWA.
Mitigacja: projektować sieć z około 30–40% zapasem pojemności UL, a nie kończyć inwestycję dokładnie przy 100 Mb/s.

15. Priorytet inwestycji
Jeżeli budżet byłby ograniczony, rekomenduję następującą kolejność:
1. TDD + synchronizacja + optymalizacja radiowa
→ najtańszy wzrost przepustowości.
2. Massive MIMO + anteny + PIM
→ wzrost jakości UL bez budowy wszystkich nowych stacji.
3. FDD 1800/2100 jako warstwa UL
→ poprawa zarówno zasięgu, jak i pojemności.
4. UL Carrier Aggregation
→ największy potencjał technologiczny na użytkownika.
5. Densyfikacja
→ rozwiązanie problemu fizycznego budżetu łącza.
6. 5G SA + edge
→ konieczne dla długoterminowej architektury i usług gwarantowanego UL.
7. 700 MHz/SUL
→ przede wszystkim poprawa zasięgu i jakości UL, szczególnie indoor i cell-edge.

16. Ocena wykonalności
Cel ≥100 Mb/s UL/stację do 2030 r.: realistyczny – 80–90% prawdopodobieństwa
Pod warunkiem realizacji jednocześnie:
– pełnego wykorzystania 100 MHz C-band,
– poprawy konfiguracji TDD,
– Massive MIMO,
– densyfikacji,
– FDD UL,
– UL CA,
– SUL,
– 5G SA,
– modernizacji transportu.
Cel ≥100 Mb/s dla przeciętnego użytkownika 5G w całej Polsce: znacznie trudniejszy – około 50–65%
Tu ograniczeniem będzie przede wszystkim propagacja 3,5 GHz, moc terminali, udział starszych urządzeń i ruch poza gęstymi obszarami.

Najważniejszy wniosek
Plus nie powinien próbować „wycisnąć” 100 Mb/s uplinku wyłącznie z C-band.
Najbardziej efektywna strategia to:
3600 MHz daje pojemność → Massive MIMO zwiększa efektywność → TDD daje więcej zasobów UL → 1800/2100 MHz wzmacnia UL → 700 MHz zabezpiecza coverage → UL CA łączy warstwy → densyfikacja poprawia link budget → 5G SA i nowy transport pozwalają wykorzystać całość end-to-end.
Taka architektura daje realną szansę, aby do 2030 r. zlikwidować obecną lukę uplinkową Plusa i przekształcić ją z problemu technicznego w wyróżnik konkurencyjny, szczególnie w usługach enterprise, FWA, livestreamingu, AI, XR i usługach wymagających dużego uploadu.